FEVI E VIGALICIA reclaman ante a secretaría de estado un modelo público de asistencia persoal gratuíto, suficiente e autoxestionado
Nun coloquio celebrado en Santiago de Compostela con representantes do Terceiro Sector, as organizacións de Vida Independente esixiron que o desenvolvemento normativo da Lei de Dependencia garanta un “solo común estatal” exento de copagamentos e adaptado ás necesidades reais de cada persoa.
Santiago de Compostela, 23 de setembro de 2026
A Federación Española de Vida Independente (FEVI) e a entidade galega VIGALICIA participaron no día de onte nun coloquio institucional en Santiago de Compostela xunto á Secretaria de Estado de Asuntos Sociais e diversos colectivos do Terceiro Sector dos servizos sociais.
Durante a reunión, ambas as organizacións trasladaron a proposta do movemento de Vida Independente para blindar unha Asistencia Persoal (AP) real, gratuíta e autoxestionada no desenvolvemento normativo posterior á reforma da Lei de Dependencia (LEPAP).
As entidades lembraron que, entre os anos 2006 e 2024, o Estado español ha investido entre 70.000 e 100.000 millóns de euros na aplicación do sistema de dependencia. Con todo, denunciaron que este volume de recursos públicos alimentou un armazón asistencial e burocrático que non garantiu o acceso pleno a unha axuda humana que permita ás persoas con discapacidade exercer a súa autonomía e inclusión comunitaria con plena dignidade. Durante a intervención, VIGALICIA e FEVI subliñaron a urxencia de que os Ministerios de Servizos Sociais e Traballo, en coordinación coas Comunidades Autónomas, fixen sete garantías fundamentais no desenvolvemento lexislativo:
- Modelo baseado en Dereitos Humanos: Cumprimento estrito da Convención da ONU. O servizo debe organizarse adaptándose á persoa e ao seu proxecto de vida, desmarcándose de dinámicas asistencialistas ou tutelares.
- Exención absoluta de copagamento: Gratitude total da prestación, impedindo que o servizo se reduza por razóns de renda, patrimonio ou capacidade económica do usuario.
- Suficiencia financeira real: Esixencia de que a asignación pública por hora cubra o 100% dos custos laborais reais para evitar copagamentos encubertos que obriguen á persoa a recortar horas ou asumir custos.
- Avaliación individualizada de horas: Asignación de horas baseada nas necesidades e itinerario de vida de cada individuo, eliminando topes máximos ou fórmulas automáticas asociadas ao grao administrativo.
- Elección e control directo: Liberdade para que a persoa beneficiaria decida quen lle presta o apoio e baixo que modalidade, sen sufrir diminucións económicas nin penalizacións no número de horas asignadas.
- Contratación directa e marco laboral adaptado: Creación dunha Relación Laboral de Carácter Especial para a Asistencia Persoal que recoñeza a figura do usuario-empregador con fórmulas áxiles (incluído o desistimento). Proponse unha formación básica progresiva (13 e 32 horas) non medicalizada, reservando á propia persoa a capacitación sobre as súas rutinas e intimidade.
- Solo común territorial: Fixación de bases comúns por parte do Estado (ao amparo do Art. 149.1.1.ª da Constitución) para asegurar que o exercicio da autonomía non dependa do código postal de residencia.
Desde FEVI e VIGALICIA concluíron que a resposta pública debe asegurar que ningunha persoa pague polos apoios humanos que necesita para vivir de forma independente e dirixir a súa propia vida, instando ás distintas administracións a colaborar para converter estas esixencias en garantías lexislativas definitivas.
